...

De Veluwe is één van de meest populaire natuurgebieden van Nederland. In dit artikel vind je een uitgebreid overzicht van de Veluwe vol met informatie over de landschappen, de verschillende (grote) subgebieden, parkeerplaatsen en wandelroutes. En natuurlijk mijn ervaringen in de verschillende gebieden.

Je kunt er urenlang wandelen, fietsen en speuren naar wild. Het is ontzettend groot en er is altijd wel iets nieuws te ontdekken. Dus pak je wandelschoenen en rugzak en ga op avontuur!

Mijn Veluwe

In mijn Toyota rij ik over de A12, op weg naar mijn all-time, absolute favoriete plek van Nederland. Ik heb een gevoel van spanning in mijn lichaam. Wat ga ik zien? Welke dieren ga ik tegenkomen? Ik ben blij. Ik ben op weg naar de Veluwe. 

Het is een plek waar ik al kwam toen ik net kon lopen. Ik heb de liefde dan ook niet van een vreemde. Mijn ouders, en dan vooral mijn vader, hielden van deze plek. We maakten er fietstochten op de witte fietsen van de Hoge Veluwe en lange wandelingen. Uren dwaalden we over onder andere de Veluwezoom en de Posbank.

My happy place

De Veluwe is voor mij dan ook speciaal. Meerdere keren per jaar rij ik vanuit de Randstad die kant op voor mooie wandelingen. Ik voel mij er thuis. Het speuren naar sporen, spotten van wild, de geur van het bos en uitgestrektheid van de hei. Het is moeilijk te omschrijven, maar het is mijn gevoel van geluk.

De Veluwe

De Veluwe: wat is het?

De Veluwe ligt in de provincie Gelderland en is maar liefst 91.000 hectare groot. Het is daarmee het grootste aaneengesloten natuurgebied van Nederland, bijna middenin het land. Daarnaast is het ook nog Europa’s mooist bewaarde stuwwallenlandschap. 

De stuwwallen, kort gezegd de heuvels van de Veluwe,  zijn ontstaan in de voorlaatste ijstijd, het Saaalien. Zo’n 160 duizend jaar geleden kroop landijs vanuit het noorden van de wereld naar beneden en helemaal tot aan Nederland. Het ijs schoof letterlijk de aarde omhoog en zo ontstonden de heuvels van onder andere de Veluwe. Het centrum van de Veluwe ligt dus hoger dan de randen. Dit is echt een hele Jip en Janneke manier van het omschrijven. Mocht je er meer over willen lezen, dan zijn er verschillende website waar je het kunt teruglezen, zoals op Mijngelderland.nl.

De naam Veluwe komt overigens vanuit het Germaanse falwa of het oud Hollandse Vale Ouwe. Beide termen omschrijven een vale, slechte grond. De naam duidt hiermee duidelijk op de droge en schrale grond van de Veluwe. In tegenstelling tot de Betuwe ten zuiden van de Veluwe, waar de grond heel vruchtbaar is. Wie op de Veluwe woont, moet dan ook rekening houden met droogte en voedselschaarste. 

Landschappen

Binnen de veluwe hebben we te maken met verschillende soorten landschappen. Je wandelt er vanuit bossen naar uitgestrekte heidevelden en vanaf vlakten met stuifzand naar graslanden met vennen. Voor iedereen is er dus iets. Niet alleen voor jou als wandelaar, maar zeker voor de inwoners van de Veluwe. Maar voordat ik iets meer vertel over die inwoners, eerst iets meer over de landschappen en bekende plekken. 

Ruwweg zijn de landschappen te bespreken van buiten naar binnen. Vanaf de rand naar de kern. Dus als je de Veluwe met een mes doormidden zou snijden dan heb je van de randen tot het centrum een verloop in landschappen.

Rivierengebied en Veluweflank

In het zuiden en oosten van de Veluwe hebben we aan de rand te maken met rivierengebied. Hier wandel je dan ook door het typische Hollandse plaatje heen: nattige uiterwaarden, akkers, klaprozen, weilanden met koeien en een Hollandse wolkenluchten. Het gaat hier overigens om de IJssel en de Nederrijn. 

Tussen de buitenranden en de stuwwallen, die ik hierna bespreek, ligt de veluweflank. Het gaat hier om allerlei natuur die tegen natte voeten kan. Daarbij kun je denken aan weilanden en akkers, landgoederen, blauwgraslanden, beekjes en wat kleine bossen.

Topgebieden van het rivierengebied en de Veluweflank: Uiterwaarden Brummen, Uiterwaarden Renkum en Wageningen, Tondense Heide, Wisselse Veen, Leusveld en Oldenaller.

Stuwwal

De veluwe bestaat deels dus uit stuwwallen, heuvels ontstaan in de IJstijd. Die stuwwallen is dus wat het heuvellandschap veroorzaakt. Hier liggen vooral oude sprengen en beken, landgoederen en oude parkbossen, die voorheen bij landgoederen hoorden. Maar ook uitgestrekte bossen van beuken, eiken en berken, kleine heidevelden en watertjes. 

De Posbank is één van de bekendste heidevelden van de Veluwe. Het is een groot, heuvelachtig heideveld in het NP Veluwezoom. Maar wast veel mensen niet weten, is dat de Posbank eigenlijk niet de Posbank is…

De echte posbank

Huh? Nou wanneer we het hebben over het heideveld de Posbank, dan hebben we het eigenlijk over het Herikhuizerveld. De Posbank zelf is de stenen bank die naast het heideveld staat en vernoemd is naar de tweede voorzitter van de ANWB, dhr Pos. 

Topgebieden op de stuwwallen: Kroondomein Het Loo, Speulder- en Sprielderbos. Nationaal Park Veluwezoom en landgoederen als Oud Warnsborn, Middachten, Huis Zuypendaal, kasteel Doorwerth en Villa Sanoer.

Centrale veluwe

In het centrum van de Veluwe is niet alleen heide te vinden, maar ook veel zandvlakten en stuivend zand. denk bijvoorbeeld aan het Kootwijkerzand. Je voeten kunnen zo ver wegzakken in het zand, dat je het gevoel hebt, dat je op het strand loopt. 

De heide en het zand zijn ontstaan door het eeuwenlang laten grazen van schapen in dit landschap. Er komen niet heel erg veel verschillende soorten planten voor. Nu kan ik mij dat wel voorstellen want in dit gedeelte kan de temperatuur binnen 24 uur soms wel 40 graden verschil hebben. Op een lekkere zomerdag is het soms wel 50 graden op de zandvlakten om dan ‘s nachts te zakken tot een graad of 10. 

Op het stuifzand zijn in de loop der jaren dennenbossen gepland om het zand een beetje vast te houden. Zo is bijvoorbeeld Boswachterij Kootwijk ontstaan. De bomen hielden de zandgronden in toom en waren gelijk ook voor de houtkap. 

Topgebieden van de centrale veluwe: Planken Wambuis, Kootwijkerzand, Nationaal Park De Hoge Veluwe, Hulshorsterzand en Elspeeters Struiken.

Big Five op de Veluwe

Het zit er vol mee op de Veluwe, dieren. In alle vormen en maten. Groot wild, bijzondere insecten, vogels en reptielen. De dieren leven er in alle vrijheid en er zal dan ook geen wandeling voorbij gaan zonder het zien van mooie dieren. 

Het mooiste om tegen te komen is misschien wel de Big Five van de Veluwe: edelhert, wild zwijn, ree, vos en Schotse Hooglander. En sinds kort moeten we het misschien wel hebben over de Big Six, want laten we vooral de wolf niet vergeten die terug is. Welke ben jij al eens tegengekomen?

Wild spotten

De vraag die misschien wel het meest gesteld is is Waar kan ik wild spotten? Een vraag die niet makkelijk te beantwoorden is, want in elk deel van de Veluwe leeft wild, het is alleen de vraag wanneer ze zich laten zien. Ik heb momenten dat ik naar een bepaald gebied ga en helemaal niets tegenkom en een andere keer onder dezelfde omstandigheden qua tijd, zie ik super veel. 

Belangrijkste wanneer je wild zou willen tegenkomen:

  • Ga of vroeg in de ochtend of tegen de schemering
  • Wees stil. De dieren horen jou veel eerder dan dat jij ze kunt zien
  • Draag geen geurtjes of haarlak; Ze ruiken je nog eerder dan dat ze je horen
  • Blijf op de paden; jaag dieren niet op door van de toegestane wegen af te wijken
Handout wilde dieren

Wanneer je mijn handout download, krijg je ook regelmatig gratis tips en inspiratie voor jouw wandelavonturen. Je gegevens zijn veilig bij mij. Voor meer info bekijk de privacyverklaring.

Kastelen op de Veluwe

De Veluwe bestaan niet alleen maar uit uitgestrekte heidevelden, oneindige bossen en wild dieren. Er ligt ook een ongelooflijke rijke geschiedenis van landgoederen en kastelen. Al vanaf de Middeleeuwen kwamen er op deze plek versterkte burchten voor. In eerste instantie als verdedigingswerken, maar later ook voor bewoning. 

In de 18e eeuw kwamen de eerste buitenplaatsen op de mooiste locaties in de regio. In wat we nu kennen als Nationaal Park Veluwezoom, in het zuiden van de Veluwe, ontstonden honderden mooie landhuizen. Dit gebied wordt ook wel Gelders Arcadië genoemd. Lees meer over locaties als Kasteel Cannenburgh, Paleis Het Loo, Huis Zypendaal, Park en Kasteel Rosendael en Landgoed Middachten in een uitgebreid artikel.

wandelen in Paleispark het Loo

Sagen en legenden op de Veluwe

In een gebied dat zo oud is als de Veluwe, kan het niet anders dan dat er een hele lange geschiedenis is van dat gebied waarin vele verhalen, sagen en legenden zijn ontstaan. Verhalen over witte juffers, reuzen, bosdwergen, verborgen schatten en geesten. 

Ik vind dit soort verhalen altijd reuze interessant. Die interesse is misschien wel ontstaan tijdens mijn jeugd. Wanneer wij op vakantie waren op de Veluwe, maar ook in Drenthe, dan vonden mijn ouders af en toe leuke uitjes met verhalenvertellers. Mannen en vrouwen die de sagen en legenden van het gebied waar we waren fantastisch konden vertellen. Vol met emotie, overtuiging en passie zodat de verhalen echt tot leven kwamen. 

Vlak voordat ik dit artikel schreef, las ik het boekje Mysteries van Nederland, De Veluwe. In dit boekje worden verschillende verhalen verteld, zoals het verhaal over het afbranden van de Woeste Hoeve, het ontstaan van het dorp Drie, spookruiter bij Lunteren en een spookhotel in Hattem. Alle mysteries en legenden die ik vanaf nu bespreek, heb ik onder andere uit dit boek. 

De Veluwe

Gebieden & wandelroutes

De Veluwe is eigenlijk een soort van containerbegrip. Die 91.000 hectare is namelijk onderverdeeld in verschillende gebieden. De één groter dan de andere. Zoals je hierboven al hebt kunnen lezen zijn er verschillende gebieden en hebben die allemaal hun eigen sfeer, landschap en inwoners. 

Aan de hand van de verschillende gebieden sta ik stil bij de highlights van het gebied, verschillende sagen en legenden, wandelroutes, parkeer- en horecagelegenheden, de beheerder en natuurlijk mijn ervaringen!

Boswachterij Kootwijk & Kootwijkerzand

Het Kootwijkerzand ligt ongeveer in het midden van de Veluwe en is in beheer van Staatsbosbeheer. Er is afwisseling tussen heidevelden, grote zandvlakten, grasvlakten en dennenbossen. Het Kootwijkerzand is de grootste actieve zandverstuiving van West-Europa met een oppervlakte van 700 hectare.

Natuurlijk is dit gebied ook bekend van Radio Kootwijk, het monumentale zendstation. In de jaren ‘20 van de twintigste eeuw werd dit indrukwekkende gebouw gebouwd. De functie was toen om rediotelegrafisch contact te leggen met Nederlands-Indië. In de jaren ‘70 kwamen satellieten in gebruik en was het zendstation niet meer nodig voor de lange golf. Tussen 1974 en 1998 is het zendstation nog ingezet voor lucht- en scheepvaartverkeer. In 2009 is het overgedragen aan Staatsbosbeheer.

Het gebouw is een ongelooflijk imposant en indrukwekkend gebouw. Als kind kwam ik nog wel eens met mijn ouders op het Kootwijkerzand en ik moet toegeven dat ik een beetje bang was van het gebouw. Zo groots en bijna dreigend, zoals het daar staat op de vlakten. Het wordt in de volksmond nog wel eens ‘De Kathedraal’ genoemd en ik kan mij daar best iets bij voorstellen.

wandelroute Hoog Buurlo

Mijn ervaring

De omgeving van Hoog Buurlo is niet wat ik vooraf had verwacht, het is veel meer. Ik wist niet dat er zoveel afwisseling zou zijn tijdens de route. Van donkere loofbossen, naar lichte naaldbossen en schitterende vergezichten over de hei. Dat bankje op die heuvel stond gewoon op de perfecte plek.

Ik heb genoten van de rust in het gebied. Al met al heb ik drie mountainbikers gezien, twee amazones te paard, een boswachter, de heren op de parkeerplaats en de kudde schapen. Die stilte en rust zorgt voor een extra intense wandelbeleving vind ik persoonlijk. 

Mijn wandeling bij Hoog Buurlo >>

Praktische informatie

Beheerder: Staatsbosbeheer
Highlights: Radio Kootwijk, Schaapskooi Hoog-Buurlo, gehucht Hoog-Buurlo

Parkeren:

  • Radio Kootwijk (betaald), Kootwijk
  • Parkeerplaats Hoog-Buurlo, Hoog-Buurlo
  • Parkeerplaats ter hoogte van Amersfoortseweg 313
  • Parkeerplaats Grevenhout, Uddel
  • Parkeerplaats ter hoogte van Nieuw Milligenseweg 53
  • Parkeerplaats ter hoogte van Heetweg 16
  • Parkeerplaats Houtvester

Wandelroutes Staatsbosbeheer:

  • Wandelroute Schaapskooi Hoog-Buurlo – 1 km (voor blinden en slechtzienden)
  • Wandelroute Kootwijkerzand – 3 km
  • Wandelroute Boveneind – 3 km
  • Wandelroute Harskamperdennen – 3.5 km
  • Wandelroute Vossen – 4 km
  • Wandelroute Hoog-Buurlo – 4.5 km
  • Wandelroute Kootwijkerveen – 5 km
  • Wandelroute Loobos – 6 km
  • Wandelroute Heidewandeling – 12.5 km
  • Boswachterpad Kootwijk – 18.6 km
De Veluwe

Boswachterij Nunspeet

Boswachterij Nunspeet ligt in het noorden van de Veluwe. Het is een gebied van glooiende paden, open heide en koele bossen, maar ook grillige eiken, natte heidevelden en velden paarsrode zonnedauw. 

Onderdeel van Boswachterij Nunspeet in het Zandenbos, met de Zandenplas. In het zandenbos vind je Loof- en naaldbossen, kleine zandvlakten en heide. Maar ook verschillende vennen en het Ronde Huis. 

Het Ronde Huis

Het Ronde Huis zelf bestaat niet meer. Het stond op Landgoed Groeneveld, Het was een echt rond huis dat werd gebouwd in 1906. Waarom het huis rond is gebouwd is niet duidelijk. De verhalen gaan dat er onenigheid zou zijn geweest over waar de gevel moest komen. Maar een ander verhaal zegt weer dat de arbeiders in een ronde stonden en dat daardoor het idee is ontstaan voor een rond gebouw. Een derde verhaal gaat er vanuit dat de eigenaar van alle kanten de zon wilde zien. Wat waarschijnlijk de waarheid is, is dat de eigenaar in Spanje een rond huis heeft gezien en dit ook wilde op de Veluwe. 

Praktische informatie

Beheerder: Staatsbosbeheer
Bezoekerscentrum: Plesmanlaan 2, 8072 PT Nunspeet
Highlights: Ronde Huis fundamenten

Parkeren:

  • Bezoekerscentrum Nunspeet
  • Parkeersplaats Elspeterweg, Nunspeet
  • Parkeerplaats Eperweg, Nunspeet

Wandelroutes Staatsbosbeheer:

  • Wandelroute Rolstoelpad Nunspeet – 1.7 km
  • Wandelroute Hendrikzand – 4.3 km
  • Wandelroute Margaretha – 5 km
  • Wandelroute Ronde Huis – 7 km
  • Wandelroute Verscholen Dorp – 21 km

Wandelroutes VisitVeluwe:

  • Ronde Huisroute – 4 km
  • Route langs Monumenten, bomen en gedichten – 5 km
  • Ommetje Het Bijsselsepad – 8.5 km
  • Ommetje Het Bekenpad – 8.5 km
  • Zandenboswandelroute – 12 km
  • Ommetje Over Velden en Kampen – 13 km
  • Het Bekenpad – 8.5 km
De Veluwe

Deelerwoud

Het Deelerwoud is een compact gebied van 2.380 hectare, tussen Nationaal Park De Hoge Veluwe (links) en Nationaal Park Veluwezoom (rechts). Via het ecoduct Terlet over de A50 kan het wild bewegen tussen de Veluwezoom en het Deelerwoud.

Wat het Deelerwoud zo’n fijne plek maakt is dat het hier een stuk rustiger is dan in de Nationaal Parken. Je kunt hier genieten van je wandeling zonder grote hoeveelheden toeristen en dagjesmensen. Het is geen welbekend gebied en ik hoop niet dat dit artikel hier verandering in gaat brengen haha.

In dit gebied kun je, wanneer je geluk hebt, zwijnen, reeën, edelherten én damherten tegenkomen. Vooral die laatste zijn zeldzaam op de Veluwe. Daarnaast grazen hier Schotse Hooglanders en kun je de vos en de boommarter spotten. 

De Woeste Hoeve

Eén van de parkeerplaatsen van dit gebied ligt vlakbij Herberg De Woeste Hoeve. Een hoeve waar een mysterieuze sfeer omheen hangt. Al in de Middeleeuwen stond er op de plek een herberg. Het was een populaire stop voor koetsen onderweg tussen Arnhem en Apeldoorn. Het gebouw dat er nu staat stamt uit 1771. Toen werd het herbouwd nadat Gerrit, een boerenknecht, de oude herberg uit liefdesverdriet in brand stak. Hierbij kwamen zijn broer en schoonzus, op wie Gerrit verliefd was, om het leven. Gerrit vluchtte naar de Onzalige Bossen, maar gaf zich enige tijd later toch aan. Hij overleed in de gevangenis en zijn geest dwaalt, volgens het verhaal, nog steeds rond bij de herberg. 

De Veluwe

Mijn ervaring

De keren dat ik hier heb gewandeld waren twee super uiteenlopende wandelingen. De eerste keer stond ik na 10 minuten al oog-in-oog met een groot wild zwijn. de rest van de wandeling zag ik nog meerdere edelherten en reeën. Tijdens de tweede wandeling zag ik vooral grote grazers, raven en een blauwe kiekendief, maar geen groot wild.

De eerste route was er eentje van 8 kilometer van Natuurmonumenten. Voor de tweede gebruikte ik de Crossbill Guides Veluwe, een routeboek & app met heel veel informatie over de Veluwe en fiets- en wandelroutes.

Mijn wandeling Herten Spotten >>

Mijn Crossbill route Deelerwoud >>

Praktische informatie

Beheerder: Natuurmonumenten
Highlights: rustiger gebied, uitgestrekte heidevelden, grote grazers

Parkeren:

  • Parkeerplaats De Woeste Hoeve, Beekbergen (een stukje verder dan de Herberg)
  • Parkeerplaats Deelen, Deelen

Horeca:

  • Restaurant De Woeste Hoeve, Beekbergen

Wandelroutes Natuurmonumenten:

  • Wandelroute Herten spotten in het Deelerwoud – 8 km
  • Wandelroute Deelerwoud – 9 km

Wandelroute Crossbill Guides:

  • Wandelroute 14: Het Deelerwoud – 11 km
wandelen Ginkelse Heide

Ginkelse Heide

De naam zegt het eigenlijk al, maar de Ginkelse Heide staat bekend om zijn ongelooflijk uitgestrekte heidevelden. Struikheide, dopheide, lavendelheide en kraaiheide, het groeit er allemaal. Van half augustus tot half september staat het in bloei en kleurt dit gebied paars. 

Operation Market Garden

Het gebied is voornamelijk bekend van Operation Market Garden in de Tweede Wereldoorlog. Op de Ginkelse Heide landden, op 17 september 1944, honderden geallieerde parachutisten De operatie was een poging om de bruggen bij Arnhem te heroveren. Elk jaar op 17 september wordt de operation herdacht met parachutesprongen op de Ginkelse Heide, door militairen uit verschillende landen.

De Witte Juffer van Kernhem

Vlakbij de Ginkelse Heide staat kasteel Kernhem en daar spookt volgens de verhalen een witte juffer. Het gaat om de dochter van de zevende kasteelheer, die verliefd werd op één van de ridders van haar vader. Hij dacht er alleen niet hetzelfde over. Toen hij voor het laatst vertrok vanaf het kasteel zei hij haar, dat ze zouden trouwen wanneer hij terugkwam. Echter dit deed hij nooit. De dochter wachtte en wachtte, maar ze zag hem nooit meer terug. gedurende haar leven en ook na haar dood vond ze nooit meer rust en ze dwaalt nog steeds over het landgoed en de heide, op zoek naar haar ridder.

De Veluwe

Mijn ervaring

Vroeger ben ik met mijn ouders vaker op de Ginkelse heide geweest en heb ik zelfs nog een ‘spot burlende herten’-tocht gemaakt met de boswachter. Nu loop ik op een stille en super paarse heide. Afgezien van het verkeer, dat rijdt op de weg die de twee stukken heide doorbreekt, hoor ik helemaal niets.

Het is een route over brede zandpaden en smalle paden tussen de heide door. Je moet er dus w el rekening mee houden dat je goed ter been bent. Die smalle paden zijn soms wat uitdagend. En een deel van de route gaat door hondenlosloopgebied. 

Een route perfect voor midden augustus, wanneer de heide in bloei staat. 

Mijn wandeling over de Ginkelse Heide >>

Praktische informatie

Beheerder: Rijksvastgoedbedrijf
Highlights: uitgestrekte heidevelden, Airborne Monument en elk jaar de herdenking van Operation Market Garden

Parkeren:

  • Parkeerplaats Wijde Veldweg
  • Parkeerplaats Natuurcentrum Veluwe

Horeca:

  • Restaurant Juffrouw Tok

Wandelroutes Bezoek-ede.nl:

  • Wandelroute Noord Ginkel – 4.6 km
  • Airborne Herdenkingswandeling – 11.4 km
  • Trage Tocht Sysselt, Ederheide en Landgoed kernhem – 12  km
  • Pegasus wandeling – 30 km
De Veluwe

Nationaal Park De Hoge Veluwe

Bijzonder aan dit deel van de Veluwe is, dat het in particulier beheer is en dat er een hek omheen staat. Er zijn openingstijden en je betaalt entree. Daar waar wild tussen bijvoorbeeld de Veluwezoom en het Deelerwoud heen en weer kan lopen, kan het wild op De Hoge Veluwe alleen daar blijven. 

De witte fietsen

Voor mij het leukste aan De Hoge Veluwe is het witte fietsen project. Al sinds 1974 staan er honderden (1.800) witte fietsen op verschillende plekken in het park, die je als bezoeker gratis mag gebruiken. Zo kun je in Otterlo de auto parkeren en dan een fiets pakken naar een heel ander deel in het park, daar gaan wandelen en dan weer terugfietsen. Lees hier meer over deze witte fietsen en de regels >>

Naast de witte fietsen is het Nationaal Park ook bekend om de connectie met kunst en cultuur. Zo staat het Kröller Müller museum middenin het park, vernoemd naar de familie die het park ooit startte. Tegenover het bezoekerscentrum ligt het Museonder, een museum waar bezoekers een kijkje kunnen nemen in het leven onder de aarde. En dan is er nog het Jachthuis Hubertus. 

Wild spotten

Het Nationaal Park zit bomvol met wild en als je weet waar je moet zijn heb je bijna 100% kans om iets tegen te komen. Ik heb er dan ook tientallen moeflons, edelherten (soms wel 25 mannen tegelijk), zwijnen en reeën gezien. Ook Hubertus heb ik een paar keer mogen aanschouwen. Hubertus is een edelhert (mannetje) dat minder mensenschuw is dan de rest en dus ook makkelijker te bewonderen en fotograferen is. Helaas moet je zo’n moment vaak delen met tientallen andere fotografen. En dat geldt al helemaal als je tijdens de bronst aanwezig bent in het park. Dan staat de wildbaan vol met bezoekers met enorme telelenzen om die ene foto te schieten. 

Jachthuis Hubertus

Dit opmerkelijke bouwwerk is het voormalige buitenverblijf van de familie Kröller-Müller. het is ontworpen door Hendrikus Petrus Berlage, de bekende architect. Zijn stijl is ook absoluut te herkennen in het Jachthuis. Het meest opvallende aan het gebouw is volgens mij wel de toren. Dit element was een wens van de familie om zo vanaf grote hoogte te kunnen genieten van het uitzicht over de Veluwe.

De Veluwe

Mijn ervaring

Ik wandelde tot nu toe twee keer op de Hoge Veluwe (al die tochten als kind niet meegerekend), maar meestal pak ik een witte fiets. Uren fietsen over de mooie fietspaden. 

De tweede keer dat ik hier ging wandelen, was vroeg in de ochtend. Het was 8 uur ‘s morgens en het park ging net open, toen ik het park op wandelde vanaf de ingang Hoenderloo. Het was een wandeling waarbij ik heel weinig andere mensen tegenkwam, maar wel oog in oog stond met wilde zwijnen met jongen. Gelukkig schrokken de zwijnen meer van mijn aanwezigheid, dan ik van die van hen.

Praktische informatie

Beheerder: Stichting Nationaal Park De Hoge Veluwe
Highlights: de witte fietsen, Jachthuis Hubertus, Kröller-Müller museum, Museonder, verschillende kunstobjecten in het park, de wildbaan
Bezoekerscentrum: Middenin het park. Te bereiken vanuit elke ingang en dan de bordjes volgen
Openingstijden: check de website van De Hoge Veluwe voor actuele informatie

  • Jan t/m mrt 9.00 – 18.00 uur
  • april 8.00 – 20.00 uur
  • Mei 8.00 – 21.00 uur
  • Juni & Juli 8.00 – 22.00 uur
  • Aug 8.00 – 21.00 uur
  • Sep 8.00 – 20.00 uur
  • Okt 9.00 – 19.00 uur
  • Nov & dec 9.00 – 18.00 uur

Entree: ja, check de website voor meer informatie
Ingangen met parkeerplaats:

  • Ingang Otterlo, Houtkampweg 9, Otterlo
  • Ingang Hoenderloo, Houtkampweg 13, Hoenderloo
  • Ingang Schaarsbergen, Koningsweg 17, Schaarsbergen

Bij Nationaal Park De Hoge Veluwe kun je kiezen voor entree met of zonder auto. Wanneer je kiest voor ‘zonder auto’ dan kun je eventueel je auto parkeren op één van bovenstaande parkeerplaatsen. Ook hier zitten kosten aan verbonden.

Kies je ervoor om met je auto het park op te gaan, dan betaal je een autoticket en kun je daarna op het park parkeren bij het bezoekerscentrum of op verschillende plekken in de berm. 

Wandelroutes website De Hoge Veluwe:

  • Belevingsroute – 1 km
  • Berlagepad rondom de vijver bij het Jachthuis – 2.6 km
  • Landschappenpad – 4.1 km
  • Grenspalenroute – 4.5 km
  • Themawandeling – 6 km (gratis te downloaden vanaf de website)

Naast bovenstaande routes zijn er nog 13 routes uitgezet via gekleurde paaltjes. Een overzicht (incl. kaart) is te koop voor 2 euro in de winkel van het bezoekerscentrum, bij het Museonder en bij de ingangen van het park

Horeca:

  • Park restaurant, bij het bezoekerscentrum
  • Theekoepel, bij Jachthuis Hubertus
  • Theehuis De Kemberberg, vlakbij ingang Schaarsbergen
De Veluwe

Nationaal Park Veluwezoom

Nationaal Park Veluwezoom is waar ik als kind zijn heel veel kwam. Het is één van de twee Nationaal Parken op de veluwe en in beheer van Natuurmonumenten. Het nationaal park maakt ligt op de stuwwal van de Veluwe en is het meest heuvelachtige gebied. Wandelen op de Veluwezoom betekent dan ook een goede training voor je kuitspieren. 

Het Nationaal Park heeft een grootte van 5.000 hectare en je vindt hier eeuwenoude bossen, zoals de Onzalige Bossen, zandverstuivingen, heidevelden en landgoederen. Daarnaast kun je hier oog-in-oog komen staan met zwijnen, reeën, edelherten, maar ook met grazers zoals een schaapskudde, IJslandse pony’s en Schotse Hooglanders. Als wandelaar kun je hier dus je hart ophalen en geen wandeling is hetzelfde hier.

Schaapskooi Heuven

Zoals ik eerder in dit artikel al schreef, ligt de Posbank op de Veluwezoom. Zowel het heideveld, dat dus eigenlijk het Herik Huizerveld heet, als de stenen bank. Maar er is nog veel meer te vinden in het Nationaal Park. Zo is er Schaapskooi Heuven vlakbij het bezoekerscentrum. De Schaapskooi ligt op Landgoed Heuven (dat op de veluwezoom ligt) en stamt uit de 19e eeuw. het is een actieve schaapskooi en wordt gebruikt als nachtverblijf voor de Rhedense schaapskudde. Onlangs werd er nog een wolfwerend hekwerk om de schaapskooi geplaatst. 

Doordat het Nationaal park zo’n heuvelachtig gebied is, zijn er verschillende uitkijkpunten waar vandaan je letterlijk in de verte kunt staren. Er is een uitkijkpunt achter de schaapskooi, een punt dat uitkijkt over de glooiende heidevelden (vooral in augustus mooi als de hei in bloei staat) en het uitkijkpunt vanaf de stenen Posbank

De Onzalige Bossen

Ook over de Veluwezoom zijn er allerlei verhalen te vertellen, zoals over de Onzalige Bossen. Het verhaal gaat dat de naam van de bossen te danken is aan de roversbende die zich ooit in deze bossen ophield. Ze voerden een waar schrikbewind en geen enkele wandelaar keerde terug van een uitje in het bos. Men werd beroofd van zowel waardevolle bezittingen als het leven en dat alles onder leiding van Ridder Arnoud van de Dennenheuvel. Durf jij hier nog te gaan wandelen??

De Veluwe

Mijn ervaring

Ik heb al heel wat voetstappen op de Veluwezoom liggen. In verschillende schoenmaten ook, aangezien mijn ouders mij hier als kind al mee naar toe namen. 

Ik heb herinneringen aan ontmoetingen met wilde zwijnen, pony’s, reeën en edelherten. Maar ook aan staren over de paarse heide, wandelen door de bossen in herfstkleuren en genieten van de vele uitkijkpunten.

Ik heb al zoveel wandelingen van Natuurmonumenten gemaakt op de Veluwezoom, dat ik in 2020 besloot om een eigen route uit te stippelen met wandelknooppunten. Zo kwam het dat ik 12 kilometer wandelde door, voor mij, nog onbekende gebieden. Ik liep door de Onzalige Bossen, over de Koningslaan en langs De Haverkist. Ook jij kunt deze route lopen, door hem gratis te downloaden op mijn site via de link hieronder. 

Wandelknooppunten route (incl gratis download)>>

Hertenspotten op de Veluwe >>

Heuven Beekhuizen route >>

Praktische informatie

Beheerder: Natuurmonumenten
Highlights: de Posbank (stenen bank), de Posbank (Herikhuizerveld), Schaapskooi Heuven, Onzalige Bossen, de hoogteverschillen, Loenense waterval (vlak buiten het Nationaal park)
Bezoekerscentrum: Veluwezoom, Heuvenseweg 5a, Rheden. Elke dag open van 10.00 – 17.00 uur

Parkeren:

  • Parkeerplaats Heuvenseweg, Rheden (bezoekerscentrum)
  • Parkeerplaats De Groote Modderkolk, Loenen (net buiten het nationaal park)
  • Parkeerplaats Zweefvliegcentrum Terlet (daar waar het Deelerwoud en Nationaal Park Veluwezoom in elkaar overlopen)
  • Parkeerplaats Caf’e Restaurant De Harmonie
  • Parkeerplaats Restaurant Woodz
  • Parkeerplaats De Elsberg / De Lange Juffer
  • Parkeerplaats Posbank
  • Parkeerplaats Lappendeken
  • Parkeerplaats De Zijpenberg
  • Parkeerplaats De Bocht
  • Parkeerplaats De Plaghak

Horeca:

  • De Carolinahoeve, De Steeg (Onzalige Bossen)
  • Theeschenkerij De Groote Modderkolk, Loenen
  • Paviljoen De Posbank, Rheden
  • Brasserie Veluwezoom, Rheden
  • Café restaurant De Thermiekbel, Arnhem
  • Café Restaurant De Harmonie, Laag-Soeren

Wandelroute Wandeldingen:

Wandelroute VisitVeluwe:

  • Sprengenroute – 7 km
  • Renkums Beekdal – 4.5 km
  • Bomenroute Rhederoord – 6 km

Wandelroutes Natuurmonumenten:

  • Wandelroute Schaapskooi veluwezoom – 2 km
  • familieroute Uitzichtspunt Schaapskooi – 2.5 km
  • Buggyroute OERRR Veluwezoom – 3.5 km
  • Wandelroute Beekhuizen Keienberg Veluwezoom – 4 km
  • Wandelroute veluwezoom-Posbank – 5 km
  • Wandelroute Sprengen Veluwezoom – 7 km
  • Bronstroute Veluwezoom – 8.4 km
  • Wandelroute Heuven Beekhuizen Veluwezoom – 9 km
  • Wandelroute Rondom Loenen – 10.7 km
  • NS Wandeling veluwezoom – 11 km
  • Natuurwandeling Oorlogsgeschiedenis Veluwezoom – 16.5 km
De Veluwe

Planken Wambuis

Planken Wambuis ligt onder Nationaal park De Hoge Veluwe, ten Noord-Westen van Arnhem. In het zuiden van de Veluwe dus. Het is een gebied dat bestaat uit zandvlakten, heidevelden, bossen en een uitkijkpunt. Je kunt er eindeloos fietsen en wandelen. Ook hier kun je zwijnen, reeën en edelherten ontmoeten, maar ook New Forest pony’s, Spaanse runderen en Veluwse heideschapen. 

Het is een gebied waar rechte beukenlanen en houtwallen terug te vinden zijn. Dat komt doordat Planken Wambuis vroeger onderdeel was van landgoed Rosendael. Het hout leverde brandhout voor het kasteel. 

New Forest pony’s

Tijdens één van mijn solovakanties naar Engeland heb ik voor het eerst kennis gemaakt met New Forest pony’s. En soort van uit de kluiten gewassen pony, dat bijna de hoogte heeft van een paard. Op Planken Wambuis leeft een kudde, gemoedelijk samen met de Spaanse Runderen. Je hebt dus kans dat je tijdens je wandeling in dit gebied, oog-in-oog komt te staan met deze dieren. Ikzelf had drie nieuwsgierige pony’s die op mij af kwamen. gelukkig weet ik dat je rustig moet blijven, resoluut door moet lopen en afstand moet houden. Eventueel ga je heel even van het pad af om met een boog om hen heen te lopen. Lees hier over mijn ervaring. 

De wolf op de Zuid Veluwe

Bij het onderzoek voor dit artikel stuitte ik op de Wolfblog. Een blog van boswachter Frank Theunissen over wolvenactiviteit in zijn werkgebied met schitterende beelden erbij. Na de vijfde blog dacht boswachter Frank eigenlijk dat het einde van zijn blog was gekomen. De wolvin, die zich gesetteld had op de Zuid Veluwe (oa. Planken Wambuis en Nationaal Park Veluwezoom) was aangereden en overleden en de algemene gedachten was dat de reu het gebied zou verlaten. Maar niets is minder waar. De afgelopen maanden zijn er verschillende wolven gespot waaronder de reu. Zal er dan toch een nieuwe roedel komen op de Zuid Veluwe?

De Veluwe

Mijn ervaring

Planken Wambuis heeft zijn geheel eigen sfeer. Niet te vergelijken met bijvoorbeeld het Deelerwoud of Nationaal Park Veluwezoom. Ik genoot tijdens mijn wandeling van de lange lanen, afgewisseld met kronkelpaadjes. Van het speuren naar sporen en het bijbehorende wild. 

Ik kreeg uitgebreid de mogelijkheid om te genieten van de grote grazers en sommige kwamen zelfs iets te dichtbij voor mijn smaak. In de verte zag ik wilde zwijnen voorbij trekken en op het pad telde ik de voetstappen van een ree.

Een wandeling die op zijn geheel eigen wijze niet te vergeten is. 

Mijn wandeling over Planken Wambuis >>

Praktische informatie

Beheerder: Natuurmonumenten
Highlights: New Forest Pony’s en Spaanse runderen, lange bomenlanen en uitgestrekte velden

Parkeren:

  • Parkeerplaats Oud-Reemst – Otterlo
  • Parkeerplaats / Carpool N224, Wolfheze

Horeca:

  • Restaurant Planken Wambuis, Otterlo

Wandelroutes Natuurmonumenten:

  • Wandelroute langs de akkers van Oud-Reemst – 1 km
  • Historische wandelroute Planken Wambuis – 4.4 km
  • Wandelroute Planken Wambuis – 8 km

 

De Veluwe

Speulder- en Sprielderbos

Het bos van de dansende bomen, dat is hoe het Speulder- en Sprielderbos ook wel genoemd wordt. Het bos is één van de oudste bossen van Nederland en wordt door veel mensen omschreven als één van de mooiste bossen. Het is een bos waar de natuur zijn gang mag gaan. Niets netjes aangelegd maar een heerlijk ‘zooitje’ van knoestige eeuwenoude eiken, begroeid met mos, sparren, varens op de bodem van het bos en halfvergane stammen. 

Rondom het bos hangt ook een mysterie, namelijk het verhaal van het Solse gat. Het Solse Gat is een diepe kuil, ontstaan door een draaikolk van gletsjerwater honderdduizenden jaren geleden. Echter op de Veluwe doen ook heel veel sagen de ronde, zo ook over het Solse Gat. 

Het Solse Gat

Op de plek van het gat zou ooit een klooster hebben gestaan, waarvan de inwoners, de monniken, hun ziel hadden verkocht aan de duivel. Ze dronken en feesten er op los. In een donkere woeste nacht verdween het klooster, als straf voor het gedrag van de monniken in de aarde. Niemand heeft er ooit nog iets van teruggezien, maar het schijnt dat je tijdens een volle maan de monniken nog steeds in hun witte gewaden kunt zien ronddansen in het Solse Gat. Onlangs luisterde ik een leuke podcast van de ANWB over het Solse Gat. Wil jij het hele verhaal horen? Luister dan eens naar dit verhaal >>

Een andere sage die zich afspeelt rondom en in het Speulderbos is een verhaal over het dorp Drie. Dit dorp heeft namelijk die naam meegekregen vanuit het verhaal van drie reuzen die ooit de eerste huizen bouwden op de plek waar nu het dorp ligt. Het is een grappig verhaal dat ik last in het boekje Mysteries in Nederland, De Veluwe. 

Boshuis Drie

Middenin het bos vind je Boshuis Drie, een monumentale Veluwse boerderij uit 1765. Met een knapperende open haard en heerlijke terrassen kun je hier elk jaargetijde lekker toeven. Het Boshuis heeft een mooie en rijke geschiedenis, die ze heel leuk hebben weergegeven op hun website. Een bijzondere en mooie plek om tijdens je wandeling een bezoek aan te brengen.

wandeling speulderbos

Mijn ervaring

Het Speulderbos en de duintjes wandeling hebben mij helemaal ingepakt. Ik ben verliefd op dit bos, de sfeer, de magie, lichtinval en het wild dat hier leeft. Met geen woorden is te omschrijven hoe het voor mij is om een solowandeling te maken, zo vroeg in de ochtend, door zo’n mooi gebied.

De dansende bomen doen hun namen eer aan en het feit dat de zon zo schitterend opkwam vanmorgen is natuurlijk een gelukje. Dus mijn advies, ga je hier wandelen, doe dit dan vroeg in de ochtend en maag de magie van de lichtinval mee!

Mijn Duintjes wandeling door het Speulderbos >>

Praktische informatie

Beheerder: Staatsbosbeheer
Highlights: Solse gat, dansende bomen, grafheuvels

Parkeren:

  • Parkeerplaats Arnhemse Karweg, Putten
  • Parkeerplaats Prins Hendrikweg, Putten
  • Parkeerplaats Sprielderweg, Veluwe-Noord
  • Parkeerplaats Garderenseweg

Horeca:

  • Boshuis Drie, Drie

Wandelroutes Staatsbosbeheer:

  • Wandelroute De Duintjes – 5.8 km (de dansende bomen)
  • Wandelroute Putterbos – 6 km
  • Wandelroute Peppelerboom – 6.3 km
  • Wandelroute Cultuurhistorie – 8 km
De Veluwe

Het Kroondomein

Het Kroondomein is in handen van de Staat, maar was tot 1971 van de Koninklijke familie. Vandaar ook de naam, het was het domein van de Kroon. Het begon allemaal in 1684, toen Stadhouder Willem III het kasteeltje Het Oude Loo kocht, samen met het park dat erbij hoorde en nog een 3.000 hectare bos bij Hoog Soeren. In 1685 gaf hij de opdracht voor het bouwen van een jachtslot te bouwen, een slot dat wij nu kennen als Paleis het Loo. 

Onder het koningschap van Koningin Wilhelmina werd het landgoed uitgebreid met forse aankopen, die nu Het Kroondomein heten. Koningin Wilhelmina schonk Het Kroondomein aan de Nederlandse Staat, met behoud van het volledige vruchtgebruik aan de Kroondrager. Dit is ook de reden dat een groot deel van het Kroondomein een deel van het jaar gesloten is. 

Paleispark & oude park

Het paleispark is een mooi gebied dat dicht tegen paleis Het Loo aanligt. Wanneer je hier wandelt, voel je dat je je op een landgoed begeeft. Je komt een hertenkamp tegen, wandelt langs de stallen, passeert een aantal prachtige folies zoals De Willemstempel en kruist verschillende beken en sprengen. 

In dat Paleispark ligt ook nog eens het oude park met het oude jachtslot. Dit park is maar twee maanden per jaar (april en mei) open, maar zeker een bezoek waard. Het oude jachtslot was vroeger het onderkomen van het personeel van paleis Het Loo, maar is nu één van de vakantieverblijven van de Koning. In het oude park vind je verder fantastische highlights. Wat denk je van een doolhof waar vroeger de kinderen van de Koninklijke familie allemaal wel hebben gespeeld. Of de beeldenvijver, paardenbegraafplaats, theehuis en forellenvijver. 

Koninklijke houtvesterij

De Koninklijke Houtvesterij is een verzameling van verschillende boswachterijen. Het bestaat voornamelijk uit bossen met hier en daar een (heide)veld en zit vol met wild. Negen maanden per jaar is de houtvesterij open voor bezoekers en kunt er uren dwalen. Op maar liefst 25 plekken in de houtvesterij vind je parkeerplaatsen vanwaar je zo de bossen inloopt. 

In het midden van dit deel ligt het Aardhuis, nu bezoekerscentrum van het Kroondomein. Dit opmerkelijke bouwwerk is gebouwd in 1861 in opdracht van Koning Willem III en diende in eerste instantie voor militaire besprekingen, daarna als jachtchalet en nu dus als bezoekerscentrum.

De Veluwe

Mijn ervaring

Tot nu toe heb ik in beide delen van het Kroondomein een keer gewandeld. De wandeling in het park gaf mij echt het gevoel van een statig landschap, zoals ik ook vaak in Engeland ervaar.  Het was een schitterende dag waarop ik uren heb gedaan over 6 kilometer, doordat ik overal de tijd heb genomen om even te zitten, te genieten en de sfeer in mijn op te nemen.

Mijn route door de houtvesterij maakte ik vanaf de parkeerplaats aan de Boshuisweg. De zon was net op en ik liep helemaal alleen door het bos. De rust en de zonnestralen tussen de bomen door maakte het een onvergetelijke ochtend. Ik kwam geen wild tegen, maar zag overal de sporen dat ze er zeker wel wonen. 

Mijn wandeling door het paleispark >>

Een vroege ochtend in de houtvesterij >>

Praktische informatie

Beheerder: De Staat
Highlights: het oude jachtslot met zijn park, het hertenkamp, verschillende folies, het Aardhuis, het wild

Parkeren paleispark:

  • Parkeerplaats Oude Slot
  • Parkeerplaats Bosloo

Wandelroutes Paleispark:

  • Gele route – 2 km
  • Blauwe route – 5 km
  • Rode route – 7 km
  • Zwarte route – 8 km
  • Witte route – 13,5 km
  • Paarse route (rolstoel) – 3.8 / 5.3 / 7 km

Routes Wandeldingen:

Parkeren Houtvesterij:

  • Parkeerplaats Aardhuis
  • 25 verschillende parkeerplaatsen door het park heen (zie plattegrond)

Wandelroutes Houtvesterij:

  • Het veen route – 2 km
  • Aardhuispark route – 3 km
  • De veentjes route – 4.2 km
  • Aardschoten route – 5.5 km
  • Berkenlaar route – 5.9 km
  • Grafheuvel route – 6 km
  • Rollekoot route – 6 km
  • Hoge Duvel route kort – 6.8 km
  • Stuifduinen route – 7.3 km
  • Hoge Duvel route lang – 13 km
Vierhouterbos

Vierhouterbos & Noorderheide

Het Vierhouterbos ligt richting het noorden van de Veluwe en bestaat, zoals de naam als zegt, hoofdzakelijk uit bos. Het gaat om eeuwenoude bossen van dennen, eiken en beuken. Het is een rustiger bos dan veel andere bossen op de veluwe en het zit boordevol met wild. Wanneer je hier wandelt op de juiste tijdstippen (dus vroeg in de ochtend of aan het einde van de dag) heb je grote kans om edelherten, reeën en/of zwijnen tussen de bomen te spotten. En de sporen op het pad zul je sowieso tegenkomen.

Het verscholen Dorp

Het bijzondere aan dit bos is de aanwezigheid van het Verscholen Dorp. Het is een dorp wat bestond uit negen hutten en waar in de Tweede Wereldoorlog maar liefst 80 tot 100 mensen woonden, verstopt voor de Duitsers. Het ging om Joden, geallieerden en overgestapten Duitse soldaten. Ondanks de pogingen van de inwoners om verstopt te blijven, werden ze helaas nog voor het einde van de oorlog opgemerkt door Duitse soldaten. Een deel van de inwoners wist te ontkomen. Een ander deel helaas niet en overleefde de oorlog niet. 

Naast bos is hier ook sprake van een groot heideveld genaamd het Hendrik Mouwenveld. Ik wandelde onlangs een route vernoemd naar dit veld. Naast het Vierhouterbos ligt nog de Noorderheide met hierop drie bijzondere piramides van zwerfkeitjes te vinden. Het gaat hier om de Daniël George piramide, de Miesje piramide en de Peter Paul piramide. Deze drie piramiden behoorden, samen met een vierde verdwenen piramide tot ingenieuze waterwerken aangelegd in 1935 door Daniël George van Beuningen. Op zijn landgoed legde hij gemetselde gootjes, vijvers en een pompstation aan. Deze drie piramides zijn de enige overblijfselen nog. 

De Veluwe

Mijn ervaring

Ik wandelde de wandelroute Hendrik Mouwen van 6.5 kilometer. Op een zondagochtend om half zeven stapte ik het bos al in en binnen vijf minuten zag ik een eerste rotte zwijnen over het pad voor mij oversteken.

De route gaat veelal over brede paden, karrensporen, waardoor je al je aandacht kunt geven aan het speuren naar sporen en spotten van wild tussen de bomen. Voor mij werkte het want ik zag in totaal:3 zwijnen met 3 jongen, 2 reeën en 5 hindes met 2 jongen.

Daarnaast bracht ik een bezoek aan het Verscholen Dorp en stond stil bij hoe de inwoners van het dorp hier woonden in de oorlog. Hoe sommigen het overleefden en anderen helaas niet. Ik denk aan de mensen die gefusilleerd zijn en hoe ik hier in vrijheid kan lopen.

Lees over mijn wandeling in het Vierhouterbos >>

Praktische informatie

Beheerder: Staatsbosbeheer
Highlights: Verscholen Dorp, piramides Noorderheiden
 

Parkeren:

  • Parkeerplaats Speelweide, Vierhouten
  • Parkeerplaats Vierhouterweg, Vierhouten
  • Parkeerplaats Gortelseweg, Vierhouten 

    Wandelroutes VisitVeluwe:

    • Wandelroute Over de Vodseberg – 7.5 km
    • Ommetje door ‘t bos – 9 km

    Wandelroutes Staatsbosbeheer:

    • Wandelroute Bergelt – 6.5 km
    • Wandelroute Hendrik Mouwen – 6.7 km
    • Wandelroute Noorderheide – 7 km
    • Wandelroute Verscholen Dorp – 21 km
    De Veluwe

    Wekeromse Zand

    Het Wekeromse Zand staat vooral bekend om het actieve stuifzand. Het is een unieke plek op aarde waar het stuifzand nog alle ruimte krijgt. Maar naast zand is er ook heel veel ruimte voor bos en hei. 

    Er liggen veel grafheuvels in het gebied uit de IJzertijd. In de bodem zijn sporen gevonden van boerderijen uit diezelfde tijd. In het gebied staat een nagebouwde boerderij. En één van de meest opvallende dingen aan dit gebied zijn misschien nog wel de Celtic Fields, een soort prehistorische akkertjes, ook uit de IJzertijd. 

    De moeflon

    Dit is één van de drie plekken op de Veluwe waar de moeflon voorkomt, een wilde schaapsoort. Dit schaap met zijn grote horens is belangrijk voor het natuurgebied. Doordat deze dieren van een karig dieet van grassen. twijgen, knoppen en boomschors kunnen leven, is het uitstekend geschikt voor de droge Veluwe. 

    Praktische informatie

    Beheerder: Geldersch Landschap & Kasteelen (GLK)
    Highlights: Overblijfselen uit de IJzertijd, moeflons

    Parkeren:

    • Parkeerplaats Vijfsprongweg, Wekerom

    Klompenpaden:

    • Valkschepad – 11 km
    • Beek- en Bultpad – 12 km

    Wandelroutes Geldersch Landschap & Kasteelen:

    • Wandelroute blauw – 2 km
    • Wandelroute Celtic fields – 2.5 km (start vanaf de IJzertijd boerderij)
    • Wandelroute rood – 7.5 km
    • Wandelroute Wolfheze naar Lunteren – 24.5 km
    De Veluwe

    Wolfheze

    Wolfheze ligt onder Planken Wambuis en Nationaal Park De Hoge Veluwe. Het gebied is bekend van de schilderijen van oude meesters (schilders) uit de 19e eeuw. Menig boom is vastgelegd op een schildersdoek. De Heelsumse beek slingert door het eeuwenoude bos en de heide. Imposante bossen, smalle paadjes en grafheuvels. Je voelt de historie als je hier wandelt. In dit gebied vind je duizenden jaren oude grafheuvels, een middeleeuwse wildwal en de fundamenten van een oude kerk. 

    Je kunt hier niet alleen reeën tegenkomen, maar ook kleinere inwoners. De Veluwe is een walhalla voor reptielen als de zandhagedis, ringslang en adder. In het gebied Wolfheze komen maar liefst van zes van de zeven verschillende reptielen voor. De heidevelden voorzien deze reptielen perfect in hun behoeften.

    Wandel over het ecoduct

    Ecoducten zijn aangelegd om dieren veilig van het ene gebied naar het andere te laten oversteken, zonder dat ze gevaarlijke snelwegen hoeven te betreden. Zo is er ook het ecoduct Wolfhezerheide, welke het gebied, dat doorkruist wordt door de A50 verbindt.

    Het unieke aan dit ecoduct is dat niet alleen de dieren over mogen steken, maar ook wandelaars. Hiermee is het Wolfhezerheide een uniek gebied voor wandelaars, want dit kan nergens anders in Nederland. Probeer het eens en wandel mee met kikkers, padden, reeën, muizen, vlinders en reptielen.

    Praktische informatie

    Beheerder: Natuurmonumenten
    Highlights: Stokoude bossen, ecoduct Wolfhezerheide
    Parkeren:

    • Parkeerplaats Wolfheze, Wolfheze

    Wandelroutes Natuurmonumenten:

    • Wandelroute Holland op z’n mooist – 8.2 km
    • Rondwandeling Wolfheze – 10.6 km
    • Wandelroute Wolfheze – 4.6 km

    Boeken over de Veluwe

    In het spoor van de wolf – Jan Loos

    In het spoor van de wolf – Jan Loos

    Sinds de wolf terug is op Nederlandse bodem ben ik geïnteresseerd in het leven van deze dieren. Waar waren ze al die eeuwen en wat bracht hen terug? In het spoor van de wolf is een boek van Jan Loos, wolvenkenner en oprichter van de belgische campagne Welkom Wolf....

    De wijsheid van wolven – Elli H. Radinger

    De wijsheid van wolven – Elli H. Radinger

    De wijsheid van wolven, dat is waar ik naar op zoek ga met dit boek. Zes jaar geleden… 7 maart 2015 wandelde de eerste wolf in 150 jaar over de grens Nederland in. Hij bleef korte tijd in ons land en zorgde voor veel ophef. Doordat hij niet bang leek voor mensen liet...

    Op mijn bucketlist

    Bronnen voor dit artikel

    Boeken

    Websites

    • VisitVeluwe.nl
    • Staatsbosbeheer
    • Natuurmonumenten
    • Wikipedia
    • kroondomeinhetloo.nl
    • GLK.nl
    • Hogeveluwe.nl
    • Bezoek-ede.nl

    Pin It on Pinterest

    Share This